1393 الهه خانی/ مطالبه‏های تحول‏ساز تدقیق در سیر گفتمان سازی مقام معظم رهبری نشان می‌دهد که مجموعه دیدگاه‌های ایشان نظام منسجمی در حوزه‌ی مفاهیم، ایده‌ها و نظریّات سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و دینی بوده که عدالت یکی از عناصر اثباتی این گفتمان - به طبع روح و مرکز ثقل اندیشه‌ی سیاسی اسلام - است... <div dir="rtl"><b>گروه سیاسی برهان/ الهه خانی؛ </b></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl"><b>جنبش </b><b>دانش</b><b><span dir="ltr">&zwnj;</span></b><b>جویی</b><b> و&nbsp;مطالبات گفتمانی مقام معظم رهبری</b></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">قدرت گفتمان سازی انقلاب اسلامی، اساسی<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین مؤلفه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی نظام جمهوری اسلامی در غلبه بر چالش<span dir="ltr">&zwnj;</span>های گوناگون، پیشرفت روزافزون کشور و الهام بخشی آن در منطقه، جهان اسلام و ملت<span dir="ltr">&zwnj;</span>های آزاده بوده است. دال مرکزی این گفتمان، اسلام ناب محمدی بوده و مهم<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین نقش در این گفتمان سازی، بر عهده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی حضرت امام(ره) و مقام معظم رهبری قرار داشته است. اساساً جایگاه رهبری در جمهوری اسلامی، جایگاه مشخص کردن چشم اندازها و شاخص<span dir="ltr">&zwnj;</span>های حرکت عمومی جامعه و تبدیل آموزه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دینی به سیاست<span dir="ltr">&zwnj;</span>های کلان نظام و جامعه است. ضمن آن<span dir="ltr">&zwnj;</span>که گفتمان سازی و ترسیم چشم اندازها و تبیین نقشه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی راه سبب تجمیع نیروها، توانایی<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها و هم افزاییاندیشه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها در نظام شده و روند پیشرفت کشور را شتاب می<span dir="ltr">&zwnj;</span>بخشد.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">استکبار ستیزی و عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی مهم<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین ره&rlm;آورد امام(ره) در پیروزی انقلاب اسلامی بود که در فضای دانشگاهی تقویت شد. پیام امام(ره) برای تشکیل تشکل آرمانی خویش (بسیج دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جو و طلبه) به همراه ارایه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی چارچوب<span dir="ltr">&zwnj;</span>های اسلام ناب به سایر اقشار، عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی و مردم<span dir="ltr">&zwnj;</span>گرایی و مقابله با التقاط، تحجّر، اشرافیّت و استکبار زدگی تلاشی است که ایشان در گفتمان سازی ـ به طور خاص ـ در دانشگاه صورت می<span dir="ltr">&zwnj;</span>دهند.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">تدقیق در سیر گفتمان سازی مقام معظم رهبری نشان می<span dir="ltr">&zwnj;</span>دهد که مجموعه دیدگاه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های ایشان نظام منسجمی در حوزه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی مفاهیم، ایده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها و نظریّات سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و دینی بوده که عدالت یکی از عناصر اثباتی این گفتمان - به طبع روح و مرکز ثقل اندیشه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی سیاسی اسلام - است. ضمن آن که نگاه اسلامی ایجاب می<span dir="ltr">&zwnj;</span>کند که جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی به مثابه بخش پیش روی امت در چارچوب اصول کلی تبیین شده به وسیله<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی رهبری دینی، وارد صحنه شود و با تکیه بر آرمان<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها به یاری حاکمیّت اسلامی و در صورت لزوم امر به معروف و نهی از منکر در چارچوب همان آرمان<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها عمل نماید.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl"><b>سیر گفتمان سازی و مطالبات رهبری در محیط </b><b>دانش</b><b><span dir="ltr">&zwnj;</span></b><b>جویی</b></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">گفتمان &laquo;عدالت و پیشرفت&raquo; با تأکید بر &laquo;عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی&raquo; به مثابه مهم<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین گفتمان انقلاب اسلامی همواره از سوی معظم<span dir="ltr">&zwnj;</span>له در تخاطب با لایه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های گوناگون سیاسی و اجتماعی به ویژه مسؤولان سه قوه، نخبگان، دانشگاهیان، روحانیّون و ... مطرح شده است. مخاطبانی که البته هر کدام به نسبت شأن و جایگاه خود وظایف و مسؤولیت<span dir="ltr">&zwnj;</span>های متفاوتی در برآوردن اهداف این مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی رهبری بر ذمه دارند. در این میان دانشگاه و جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی اصیل به دلیل برخورداری از شاخص<span dir="ltr">&zwnj;</span>های ذاتی و ممتاز خود (جوانی، برآمدن از حوزه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های علمی، آکادمیک و استقلال از جریان<span dir="ltr">&zwnj;</span>های حزبی و جناحی) و گستردگی و تأثیرگذاری اجتماعی آن، افزون بر پیش<span dir="ltr">&zwnj;</span>تازی و پرچم<span dir="ltr">&zwnj;</span>داری گفتمان عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی، تاکنون در خرده گفتمان<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دیگری هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چون &laquo;نهضت نرم افزاری و بومی سازی علم&raquo;، &laquo;برپایی کرسی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های نظریّه<span dir="ltr">&zwnj;</span>پردازی، آزاداندیشی، نقد و نوآوری&raquo;، &laquo;نخبه پروری&raquo; و &laquo;مقابله با جنگ نرم دشمن&raquo; به اقتضای شرایط و الزامات خاص، نیز مخاطب اصلی مطالبات و فرمایشات ایشان بوده است. از سویی، نیل به مقصود عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی، مستلزم&nbsp;ثبات حاکمیّت اسلامی از رهگذر تحقق مردم سالاری و مقابله با تهاجم<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دشمنان است. به همین منظور، مقام معظم رهبری دو محور گفتمانی &laquo;حفظ سیرت و صورت انقلاب&raquo; و &laquo;پیشرفت و عدالت&raquo; در دهه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی چهارم را به موازات یک<span dir="ltr">&zwnj;</span>دیگر به پیش برده<span dir="ltr">&zwnj;</span>اند؛<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn1" name="_ftnref1"><span><span dir="ltr"><span><span>[1]</span></span></span></span></a> و در هر دو محور دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان را به استمداد طلبیده<span dir="ltr">&zwnj;</span>اند به ویژه با وقوع فتنه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی 88، خرده گفتمان &laquo;مقابله با جنگ نرم دشمن&raquo; از سوی افسران جوان جنگ نرم (دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان) جهت تحقق محور نخست گفتمان ایشان صورت می<span dir="ltr">&zwnj;</span>گیرد؛ چنان که یکی از کارکردهای &laquo;کرسی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های آزاد اندیشی&raquo; نیز برای تحقق همین وجه کلیدی، طرح شده است.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">اوایل دهه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی 80 با پیام<span dir="ltr">&zwnj;</span>های رهبر انقلاب و نام<span dir="ltr">&zwnj;</span>گذاری سال<span dir="ltr">&zwnj;</span>هااز سوی ایشان به عنوان &laquo;سال امام علی(علیه<span dir="ltr">&zwnj;</span>السلام)&raquo;، &laquo;سال پاسخ<span dir="ltr">&zwnj;</span>گویی مسؤولان&raquo; سرآغاز گفتمان عدالت در ایران اسلامی بود. پس از آن، عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی فرمانی بود که رهبر انقلاب در 6 آبان ماه 81 طی پیامی به تشکل<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی اعلام داشتند و ازدانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان خواستند به عنوان پرسش<span dir="ltr">&zwnj;</span>گران&nbsp;و مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>گران به میدان بیایند و از مسؤولینیکه مظنون به فساد هستند، مطالبه کنند: &laquo;امروز سرآغاز فهرست بلند مسایل کشور مسأله<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی&nbsp;عدالت است<span dir="ltr">.</span>&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn2" name="_ftnref2"><span><span dir="ltr"><span><span>[2]</span></span></span></span></a> پیامی که البته یک سال قبل از این، رهبر انقلاب طی فرمانی هشت ماده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ای به مسؤولین سه قوا و نمایندگان دستگاه اطلاعاتی و سازمان بازرسی امر به برخورد با مفاسد اقتصادی نموده بودند اما این پیام عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی به دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان بود که سر منشأ حرکتی نو در میان نسل جوان دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جوی انقلابی و عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواه گردید و توانست عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی وگفتمان امام(ره) و انقلاب اسلامی را دوباره احیا و باز تولید نماید.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">معظم<span dir="ltr">&zwnj;</span>له خود در این خصوص می<span dir="ltr">&zwnj;</span>فرمایند: &laquo;مسأله<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهى را که من با شما و جوانان مطرح مى<span dir="ltr">&zwnj;</span>کنم، به معناى این نیست که با غیر جوانان مطرح نکرده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ام. قبل از این نامه<span dir="ltr">&zwnj;</span>اى که دو، سه سال پیش به یک تشکل دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویى نوشتم، مسأله<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهى را ده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها بار با مسؤولانى که وظیفه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی اجرایى دارند، مطرح کرده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ام ... اما همه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی این حرکت<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها براى ماندگارى و عمق<span dir="ltr">&zwnj;</span>یابى، پشتوانه مى<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهد که آن پشتوانه، مطالبه و خواست، شما هستید.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn3" name="_ftnref3"><span><span dir="ltr"><span><span>[3]</span></span></span></span></a></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">از منظر رهبر انقلاب، عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی شأن و تکلیف همیشگی و ثابت جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی است و باید به گفتمان غالب محیط<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی مبدل شود: &laquo;این نامه&rlm;ى ما، مطالبه&rlm;ى ما، مال سال 1380 است؛تاریخش آن وقت است اما همیشه تاریخِ روز دارد. (5/4/87) مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت به معناى این است که عدالت، گفتمان غالب در محیط<span dir="ltr">&zwnj;</span>هاى جوان ودانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویى شود؛ عدالت را مطالبه کنند و آن را از هر مسؤولى بخواهند.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn4" name="_ftnref4"><span><span dir="ltr"><span><span>[4]</span></span></span></span></a></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">&laquo;یک لحظه از درخواست و مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت کوتاهی نکنید؛ این شأن شماست.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn5" name="_ftnref5"><span><span dir="ltr"><span><span>[5]</span></span></span></span></a> هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چنین &laquo;تئوریزه کردن پایه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های معرفتی عدالت، مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت از مسؤولان در همه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی ابعاد آن (22/2/82) و ترویج &laquo;فرهنگ مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت&raquo; از مسؤولان در جامعه&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn6" name="_ftnref6"><span><span dir="ltr"><span><span>[6]</span></span></span></span></a> و تبدیل کردن آن به گفتمانی ملی، محورهای وظایفی است که مقام عظمای ولایت برای دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان در تحقق گفتمان عدالت برشمرده<span dir="ltr">&zwnj;</span>اند.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl"><div class="inbodySotitr"><div class="sotText" style="text-align: center"><span style="font-size: 11px"><span style="font-family: Tahoma"><span style="color: #ff6600"><strong>از منظر رهبر انقلاب، عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی شأن و تکلیف همیشگی و ثابت جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی است و باید به گفتمان غالب محیط<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی مبدل شود: &laquo;یک لحظه از درخواست و مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت کوتاهی نکنید؛ این شأن شماست.&raquo;</strong></span></span></span></div></div></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">گفتمان عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی با ورود به دهه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی چهارم انقلاب اسلامی در سطح کلان تحت عنوان &laquo;گفتمان عدالت و پیشرفت&raquo; به گفتمان و خواست اصلی رهبر انقلاب به عنوان گفتمان آینده ساز کشور - مطرح شد و باز هم &laquo;دانشگاه و جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی&raquo; محمل و میزبان مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی رهبر انقلاب گردید. پیام نوروزی رهبر انقلاب در فروردین 87 و پیام ایشان به مجلس هشتم به مناسبت آغاز به کار هشتمین دوره<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی مجلس شورای اسلامی<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn7" name="_ftnref7"><span><span dir="ltr"><span><span>[7]</span></span></span></span></a> سرآغاز گفتمان &laquo;پیشرفت و عدالت&raquo; که هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چون گفتمان عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی در آغاز دهه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی 80، جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی مهم<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین نقطه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی امید ایشان برای تثبیت این گفتمان بود.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">سخنان رهبر معظم انقلاب در دانشگاه علم و صنعت در آذرماه 87 کلید ورود دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان به این گفتمان بود و سپس ایشان در دیدار با دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان دانشگاه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های کردستان در آستانه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی انتخابات دهم ریاست جمهوری، زوایای دیگری از این گفتمان را طرح کردند که در جهت دادن به مطالبات و تقاضاهای اجتماعی نقش آفرین و مؤثر بود. پس از انتخابات نیز مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی این گفتمان در جمع نخبگان در 7 مهر 89 از سوی ایشان مغفول نمانده است و می<span dir="ltr">&zwnj;</span>فرمایند: &laquo;سنگین<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین مسؤولیت بر عهده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی مسؤولان و انواع نخبگان جامعه است؛ نخبگان علمی و نخبگان فکری و نخبگان سیاسی، لیکن جریان دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی فعال هم مسؤولیت سنگینی دارد.&raquo;</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">دانشگاه هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چنین این صلاحیّت را داشته است که نقطه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی آغاز و رشد سایر خرده گفتمان<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها، مطالبات و منویات رهبر انقلاب قرار گیرد. &laquo;نهضت نرم افزاری&raquo;، (9/12/79) بومی سازی و تولید علم یکی از این گفتمان<span dir="ltr">&zwnj;</span>هاست که رهبر انقلاب خود در این باره می<span dir="ltr">&zwnj;</span>فرمایند: &laquo;ببینید بنده وقتى مسأله&rlm;ى نهضت نرم&rlm;افزارىرا خواستم مطرح کنم، قبل از همه در دانشگاه با دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جوها مطرح کردم؛ حدود ده سالقبل. نه با وزارت<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها صحبت کرده بودم، نه با رییس&rlm;جمهور وقت صحبت کرده بودم، نه حتّىبا اساتید صحبت کردم؛ اول&rlm;بار در دانشگاه امیرکبیر این فکر را به میان آوردم. امروزشما ببینید این یک گفتمان است، یک مطالبه&rlm;ى عمومى است.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn8" name="_ftnref8"><span><span dir="ltr"><span><span>[8]</span></span></span></span></a></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">همان<span dir="ltr">&zwnj;</span>گونه که طرح موضوع آزاداندیشی به عنوان مسأله<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی روز جامعه و دانشگاه و تشریح آن برای اولین بار از سوی رهبری در دیدار با اعضای انجمن اهل قلم<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn9" name="_ftnref9"><span><span dir="ltr"><span><span>[9]</span></span></span></span></a> صورت گرفت و در اردیبهشت 1382 در جمع دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان و اساتید دانشگاه شهید بهشتی بار دیگر دانشگاه مخاطب این دغدغه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی معظم<span dir="ltr">&zwnj;</span>له قرار گرفت. در بحبوحه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی فتنه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی 88 در 5 شهریور این سال رهبر انقلاب، دانشگاه - یعنی خط مقدم جنگ نرم و میدان اصلی جنگ فکری و فرهنگی علیه دشمنان - را موظف به مقابله با جنگ نرم دشمن فرا می<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواند و آگاهی سیاسی و حرکت نکردن در میدان تنظیم شده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی دشمن را لازمه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی این جنگ پیچیده معرفی می<span dir="ltr">&zwnj;</span>فرماید.</div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl"><b>پی</b><b><span dir="ltr">&zwnj;</span></b><b>گیری</b><b> مطالبات و منویات مقام معظم رهبری و </b><b>دست</b><b><span dir="ltr">&zwnj;</span></b><b>آوردهای</b><b> جنبش </b><b>دانش</b><b><span dir="ltr">&zwnj;</span></b><b>جویی</b></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">نقش جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی در صیانت گفتمانی انقلاب اسلامی و مقام معظم رهبری، صفحات پر افتخاری دارد که نادیده گرفتن یا انکار آن شایسته نیست. ترویج گفتمان عدالت خواهی، بی<span dir="ltr">&zwnj;</span>تردید یکی از مهم<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین کارکردهای جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی در طول حیات آن بوده است که نمونه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی آن - به فرموده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی رهبر معظم انقلاب - گفتمان سازی اصول<span dir="ltr">&zwnj;</span>گرایانه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان در سال<span dir="ltr">&zwnj;</span>های منتهی به روی کار آمدن اصول<span dir="ltr">&zwnj;</span>گرایان در عرصه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی خدمت به مردم بوده است. ظهور مجلس هفتم و از آن بارزتر روی کار آمدن رییس جمهوری با شعار عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی در سوم تیر نشان داد که جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی توانسته با موفقیت گفتمان انقلاب اسلامی و عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی را باز تولید و به عرصه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی اجتماعی و سیاسی بکشاند و از این پس باید به تثبیت آن در ساختارهای سیاسی و نهادی بپردازد. بازخوانی و تکرار گفتمان امام(ره) و خط امام(ره) به صورت عینی، تئوری پردازی گفتمان عدالت، بررسی تحلیلی بعضی موارد فسادزا، تولید محتوا، راه حل و مطالبه از مسؤولین در آن حوزه، احساس مسؤولیت در مقابل اصل 44 و خصوصی<span dir="ltr">&zwnj;</span>سازی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های افسارگسیخته و طرح هدفمندی یارانه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها، زنده کردن آرمان<span dir="ltr">&zwnj;</span>های اصیل انقلاب اسلامی هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چون مسأله<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی فلسطین و بیداری اسلامی با تجمع<span dir="ltr">&zwnj;</span>های پی در پی مقابل سفارت خانه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی کشورهای عربی و غربی و فعالیت<span dir="ltr">&zwnj;</span>های گسترده و پرحجم شهری در ایام محاصره و جنگ غزه، نقد بی پروای درون گفتمانی جناح<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها و حاکمیّت مانند انتقاد از مدرک دکترای مرحوم &laquo;کردان&raquo; وزیر کشور دولت عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواه نهم، به صحنه آوردن هنر انقلابی و استفاده از پتانسیل نیروهای انقلابی خارج از دانشگاه، تغییر روابط درونی تشکل<span dir="ltr">&zwnj;</span>های مختلف جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی، شکستن انحصار و هژمونی یک جناح سیاسی خاص در دانشگاه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها، حل برخی مسایل اجتماعی مانند کارتون خوابی، مقابله با تخریب مزار شهدا و خصوصی شدن آموزش عالی، نظام سلامت، آموزش و پرورش و رواج فرهنگ مطالبه از مسؤولین، مقابله با تجدید نظر طلبان و ساختار شکنان، مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی جدّی درباره<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی مفاسد اقتصادی و تجمع<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها در برابر دستگاه قضا و ... عرصه<span dir="ltr">&zwnj;</span>هایی است که محل ورود دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواه بوده و نشان می<span dir="ltr">&zwnj;</span>دهد جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی در تحقق بخشیدن به گفتمان عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی مصمم است. هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چنین در جریان فتنه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی 88 ، جریان دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی سبز به پشت گرمی اساتید سکولار و روشنفکران به همراهی با فتنه<span dir="ltr">&zwnj;</span>گران برخاست؛ اما در مقابل جنبش اصیل دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی با پشتوانه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی اراده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی ملت مستضعف و حمایت امام امت تاب مقاومت نیافت. نقش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان به عنوان &laquo;افسران جنگ نرم&raquo; در مقابله<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی تئوریک و تشکیلاتی با انقلاب مخملی غرب و جریان اپوزیسیون و حضور دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان آگاه در گردهمایی روزهای 16، 17 و 18 آذر 88 و نیز حماسه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی 9 دی و 22 بهمن مصادیق روشنی از این ادعاست. رشد تحقیقات و نوآوری<span dir="ltr">&zwnj;</span>های علمی و غلبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی گفتمانی نهضت نرم افزاری، از دیگر دست<span dir="ltr">&zwnj;</span>آوردهای جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی در تحقق منویات رهبر انقلاب است که با ابراز خرسندی و البته درخواست شتاب بخشی به آن از سوی ایشان قرار گرفته است: &laquo;به علت عقب ماندگی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های عمیق، باید شتاب حرکت علمی خود را در تمامی عرصه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها هرچه بیش<span dir="ltr">&zwnj;</span>تر افزایش دهیم و با نظریّه<span dir="ltr">&zwnj;</span>پردازی در علوم مختلف از جمله علوم انسانی، به دانش بشری بیفزاییم و لازم است توجه به تولید علم در تبیین الگوی پیشرفت ملی مورد توجه کامل باشد.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn10" name="_ftnref10"><span><span dir="ltr"><span><span>[10]</span></span></span></span></a></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">اما &laquo;پیشرفت چشم<span dir="ltr">&zwnj;</span>گیر&raquo; و &laquo;عدالت محسوس&raquo; انتظار رهبری از گفتمان پیشرفت و عدالت است که هنوز به طور کامل محقق نشده است. اثبات کارآمدی نظام در مسیر پیشرفت اسلامی و &laquo;الگو شدن&raquo; و برآورده کردن مطالبات رهبر انقلاب چیزی نیست که بتوان از راه تبلیغات رسانه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ای به آن رسید. نظریّه<span dir="ltr">&zwnj;</span>پردازی و تئوریزه کردن گفتمان پیشرفت و عدالت شاید یکی از مصادیق بی<span dir="ltr">&zwnj;</span>مهری و یا غفلت جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی بوده است، تا جایی که رهبر معظم انقلاب، خود شخصاً برای تحقق این امر به تشکیل نشست<span dir="ltr">&zwnj;</span>های اندیشه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های راهبردی (تاکنون در دو موضوع &laquo;الگوی پیشرفت ایرانی-اسلامی&raquo; و &laquo;عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواهی&raquo;) اقدام نموده<span dir="ltr">&zwnj;</span>اند. رهبر معظم انقلاب در دومین نشست اندیشه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های راهبردی از پی<span dir="ltr">&zwnj;</span>گیری مطالبه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی عدالت ابراز ناخرسندی کرده و می<span dir="ltr">&zwnj;</span>فرمایند: &laquo;وضع فعلی، مطلقاً راضی کننده نیست چرا که نظام اسلامی به دنبال اجرای حداکثر عدالت و تحقق کامل عدالت به مفهوم یک ارزش مطلق و همگانی است.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn11" name="_ftnref11"><span><span dir="ltr"><span><span>[11]</span></span></span></span></a></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">کم کاری تشکل<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها و جنبش<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی در زمینه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی راه<span dir="ltr">&zwnj;</span>اندازی کرسی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های آزاداندیشی مصداق دیگر اهمال کاری جنبش دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی بوده که متأسفانه گلایه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی مقام معظم رهبری را در پی داشته است. ایشان در جمع دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان و دانشگاهیان دانشگاه سمنان به نهضت آزاد فکری اشاره کرده و اظهار می<span dir="ltr">&zwnj;</span>دارند که هنوز &laquo;عملاً آن کاری که من گفته بودم، انجام نشده است؛ نه در حوزه، نه در دانشگاه&raquo; و بار دیگر تأکید می<span dir="ltr">&zwnj;</span>کنند که &laquo;مدیریت این کار بر عهده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی نخبگان، اساتید فعال و مجموعه<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دانشجویی است.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn12" name="_ftnref12"><span><span dir="ltr"><span><span>[12]</span></span></span></span></a></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">ایشان هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چنین در آبان 1388 در دیدار با جمعی از نخبگان علمی کشور نسبت به عدم پی<span dir="ltr">&zwnj;</span>گیری کرسی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های آزاد فکری از سوی دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان گلایه می<span dir="ltr">&zwnj;</span>کنند: &laquo;جنجال فکری غیر از مباحثات صحیح است. بنده گفتم کرسی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های آزاد فکری را در دانشگاه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها به وجود بیاورید. خب شما جوان<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها چرا به وجود نیاوردید؟... ایجاد فضای آشفته<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی ذهنی با لفاظی<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها هیچ کمکی به پیشرفت کشور نمی<span dir="ltr">&zwnj;</span>کند. شما تجربه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی این پدر پیرتان را در این زمینه داشته باشید.&raquo;<a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftn13" name="_ftnref13"><span><span dir="ltr"><span><span>[13]</span></span></span></span></a></div><div dir="rtl">&nbsp;</div><div dir="rtl">نکته<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی دیگر آن<span dir="ltr">&zwnj;</span>که بر سر راه عملیاتی کردن مطالبات رهبری، موانع و چالش<span dir="ltr">&zwnj;</span>هایی نیز وجود دارد. فرمایشی کردن آن<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها در قالب همایش<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها و کنگره<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها، محول کردن مسؤولیت<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها به یک<span dir="ltr">&zwnj;</span>دیگر، نبود عزم و اراده<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی جدّی در اجرای آن<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها، عدم درک و برداشت صحیح در مفهوم مطالبات و دامنه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی<span dir="ltr">&zwnj;</span> دربرگیری آن، جناحی و سیاسی کردن آن، مصادره به نفع خود و بالاخره نبود نهادی مسؤول و پی<span dir="ltr">&zwnj;</span>گیر مطالبات را باید از مهم<span dir="ltr">&zwnj;</span>ترین این موانع برشمرد. هم<span dir="ltr">&zwnj;</span>چنین از آسیب<span dir="ltr">&zwnj;</span>هایی که جنبش<span dir="ltr">&zwnj;</span>های دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی و مطالبات آرمان خواهانه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی آنان را متوجه خود می<span dir="ltr">&zwnj;</span>سازد، همانا وارد شدن به مصادیقی خاص در مطالبه است که رهبرمعظم انقلاب نیز بارها از آن تحذیر کرده<span dir="ltr">&zwnj;</span>اند. دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان با تشکیل اتاق<span dir="ltr">&zwnj;</span>های فکر و فعالیت<span dir="ltr">&zwnj;</span>های بیش<span dir="ltr">&zwnj;</span>تر در برگزاری کرسی<span dir="ltr">&zwnj;</span>های آزاد اندیشی می<span dir="ltr">&zwnj;</span>توانند گامی بلند جهت تحقق مطالبات رهبری بردارند. امری که بدون فراهم آوردن بستری سالم و مناسب جهت پرورش نخبگان علمی و سیاسی کشور، میسر نیست.(*)</div><div><br clear="all" /><hr width="33%" align="left" size="1" /><div id="ftn1"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref1" name="_ftn1"><span dir="ltr"><span><span><span>[1]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ </span>بیانات مقام معظم رهبری در دانشگاه علم و صنعت، 24/9/87</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn2"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref2" name="_ftn2"><span dir="ltr"><span><span><span>[2]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ </span>پیام مقام معظم رهبری به مناسبت دومین همایش جنبش عدالت<span dir="ltr">&zwnj;</span>خواه دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویی، 6/8/81</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn3"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref3" name="_ftn3"><span dir="ltr"><span><span><span>[3]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ </span>بیانات مقام معظّم رهبرى در دیدار جمعى از اعضاى تشکل<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها، کانون<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها، نشریات، هیأت<span dir="ltr">&zwnj;</span>هاى مذهبى و شمارى از نخبگان دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویى، 15 آبان 1382</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn4"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref4" name="_ftn4"><span dir="ltr"><span><span><span>[4]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ </span>بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامى در جلسه<span dir="ltr">&zwnj;</span>ی پرسش و پاسخ دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویاندانشگاه شهید بهشتى، 82/02/22</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn5"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref5" name="_ftn5"><span dir="ltr"><span><span><span>[5]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ </span>بیانات مقام معظم رهبری در دانشگاه شیراز، 14/2/87</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn6"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref6" name="_ftn6"><span dir="ltr"><span><span><span>[6]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ </span>بیانات مقام معظم رهبرى در دیدار جمعى از اعضاى تشکل<span dir="ltr">&zwnj;</span>ها و... ، 15 آبان 1382</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn7"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref7" name="_ftn7"><span dir="ltr"><span><span><span>[7]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ</span>&nbsp; 7/3/1387</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn8"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref8" name="_ftn8"><span dir="ltr"><span><span><span>[8]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ </span>بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامى&rlm; در دیدار اساتید و دانش<span dir="ltr">&zwnj;</span>جویان دانشگاه<span dir="ltr">&zwnj;</span>هاى شیراز، 87/2/14</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn9"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref9" name="_ftn9"><span dir="ltr"><span><span><span>[9]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ&nbsp;</span> 8/11/1381</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn10"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref10" name="_ftn10"><span dir="ltr"><span><span><span>[10]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ</span>&nbsp; 27/2/1388</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn11"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref11" name="_ftn11"><span dir="ltr"><span><span><span>[11]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ</span> 27/2/1390</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn12"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref12" name="_ftn12"><span dir="ltr"><span><span><span>[12]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ&nbsp;</span> 18/8/1385</font></div><div dir="rtl">&nbsp;</div></div><div id="ftn13"><div dir="rtl"><a class=" FCK__AnchorC" title="" href="#_ftnref13" name="_ftn13"><span dir="ltr"><span><span><span>[13]</span></span></span></span></a><font size="2">&nbsp;<span>ـ&nbsp;</span> 6/8/1388</font></div></div></div><p>&nbsp;</p><p>*الهه خانی، فعال دانش&rlm;جویی و کارشناس ارشد علوم سیاسی/ انتهای متن/</p>